Aan de Nederlandstalige predikanten van de VPKB

Bij het materiaal voor de scheppingszondag in september 2026

Geachte broeders en zusters,

In de hele laatste week van de maand juni beleefde Europa een nieuw hitte-record, met in België temperaturen tot 38 graden Celsius.

Het was een zware week, vooral voor ouderen en mensen in de stad, waar de hitte altijd meer blijft hangen dan daar waar meer groen is.

De relatie met de menselijke factor in de klimaatopwarming is voor wetenschappers boven iedere twijfel verheven.

Wanneer gaan overheden eindelijk hun verantwoordelijkheid nemen en impopulaire maatregelen opleggen, ook aan het bedrijfsleven?

Wanneer zal eindelijk duidelijk worden dat er grenzen zijn aan de te vaak bejubelde economische groei?

Waar zijn wij, als voorgangers van onze kerken, in dit debat? Hoe begrijpen en internaliseren wij de oeroude bijbelverhalen vandaag waar het gaat om de zorg voor de schepping in een gebroken wereld? Wat betekent het voor ons, dat de eerste mens (en dus wij nog steeds!) de opdracht krijgt de Hof te ‘bewerken en te bewaren’ (Genesis 2,15)?

‘Dankzij verhalen kunnen we morele waarden ‘vatten’, internaliseren en zelf morele wezens worden’, zegt de filosofe Alicja Gescinska (geciteerd door Kelly Keasberry, in ‘Geworteld in verbinding. Een ecologische theologie voor de toekomst’ (p.75).

Geldt dat nog voor ons protestanten, of is de leus van Ecokerk 2026 voldoende: ‘Wie goed kijkt, komt thuis in het wonder’ ?

Ik zal nooit vergeten wie mij goed leerde kijken naar de schepping en mij zo een houding van verwondering en verantwoordelijkheid bijbracht. Dat was mijn grootvader met wie ik altijd weer de duinen introk, om gewapend met een verrekijker, vogels, bomen, planten en insecten te bewonderen en ervan te genieten. Misschien ontbreken zulke grootvaders (en -moeders!) vandaag te zeer in het leven van kleinkinderen…

Rond het het thema ‘kijken’ heb ik een themadienst voor de scheppingszondag gemaakt. Rond enkele scheppingspsalmen en een fragment uit de Bergrede.

Met eindnoten waarin ik verwijs naar relevante Nederlandstalige literatuur, die ook op andere momenten in het jaar bruikbaar is.

Bovendien heb ik een Tafelgebed dat ik eerder schreef vanuit Psalm 104 toegevoegd.

De preek is eigenlijk te lang en bestaat uit drie delen. U kunt desgewenst een deel (of meer) weglaten.

En uiteraard kunt u uw eigen visie inbrengen. Ik wens u allen veel inspiratie en niet een niet al te hete zomer. Eén van cynische commentaren die ik las over het weer afgelopen week was:

‘Misschien zullen we over tien jaar terugdenken aan de zomer van 2026 en verzuchten: Was het  nog maar zoals toen, want vergeleken met nu was het toen zo erg nog niet….’

Marieke den Hartog

Boechout, 29 juni 2026